સુપ્રીમ કોર્ટે શુક્રવારે પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા 1977ના ઇન્ટરનેશનલ ઇમરજન્સી ઇકોનોમિક પાવર્સ એક્ટ (IEEPA) હેઠળ લાદવામાં આવેલા વૈશ્વિક ટેરિફને રદ કર્યા હતા. કોર્ટે ઠેરવ્યું કે ટ્રમ્પે તેમના અધિકારક્ષેત્રની મર્યાદા વટાવી દીધી છે. ટ્રમ્પે કોંગ્રેસની મંજૂરી વિના યુ.એસ.ના મોટાભાગના વ્યાપારિક ભાગીદારો પર ટેરિફ લાદવા માટે IEEPAનો ઉપયોગ કર્યો હતો.
રોઇટર્સના જણાવ્યા અનુસાર, વ્યવસાયો અને 12 રાજ્યો દ્વારા આપવામાં આવેલી પડકારો બાદ સુપ્રીમ કોર્ટે 6 વિરુદ્ધ 3ના બહુમતથી ટ્રમ્પ વિરુદ્ધ નીચલી અદાલતના નિર્ણયને માન્ય રાખ્યો હતો. કોર્ટે નોંધ્યું કે બંધારણ ટેક્સ અને ટેરિફ લાદવાની સત્તા કોંગ્રેસને આપે છે, પ્રમુખને નહીં. તેથી, IEEPA હેઠળ ટેરિફ લાદવા એ પ્રમુખની સત્તાની બહાર છે.
વહીવટીતંત્રે અંદાજ લગાવ્યો હતો કે IEEPA-આધારિત ટેરિફ દ્વારા $175 અબજથી વધુની આવક થશે, અને જો તેને જાળવી રાખવામાં આવે તો આગામી દાયકામાં કુલ ટેરિફ વાર્ષિક $300 અબજ સુધી પહોંચી શકે છે. યુ.એસ. ટ્રેઝરીના ડેટા દર્શાવે છે કે નાણાકીય વર્ષ 2025માં ચોખ્ખી કસ્ટમ્સ ડ્યુટી $195 અબજ સુધી પહોંચી હતી. ટ્રમ્પના ટેરિફને કારણે વ્યાપારી છૂટછાટો અને રોકાણના વચનો મળ્યા હતા, પરંતુ તેનાથી સાથી દેશો સાથેના સંબંધોમાં તણાવ પણ વધ્યો હતો.
આ ચુકાદો IEEPA હેઠળ ટેરિફ જાળવી રાખવાની વહીવટીતંત્રની ક્ષમતાને મર્યાદિત કરે છે. અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અથવા વળતા ટેરિફ માટેના અન્ય કાયદાકીય માર્ગોનો ઉપયોગ થઈ શકે છે, પરંતુ તેઓ IEEPAની ઝડપ કે વ્યાપ સાથે મેળ ખાઈ શકે તેમ નથી. ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે આ ટેરિફ યુ.એસ. વ્યાપારની મજબૂતી માટે મહત્વપૂર્ણ હતા અને સંકેત
આપ્યો હતો કે જો કોર્ટ તેમની વિરુદ્ધ ચુકાદો આપશે તો નવી યોજનાઓ અમલમાં મૂકવામાં આવી શકે છે.
બીબીસીના રિપોર્ટ મુજબ, આ ચુકાદાની અસર ભારત-યુએસ વ્યાપાર વાટાઘાટો પર પડી છે. એક ભારતીય પ્રતિનિધિમંડળ વચગાળાના કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા માટે વોશિંગ્ટનની મુલાકાત લેવાનું હતું, જેમાં ભારતીય માલસામાન પરના યુએસ ટેરિફને 50 ટકાથી ઘટાડીને 18 ટકા કરવાનું આયોજન હતું. આ કરારમાં ભારતે પણ યુએસના ઔદ્યોગિક, ખાદ્ય અને કૃષિ ઉત્પાદનો પર ટેરિફ ઘટાડવાની પરસ્પર પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવી હતી. જોકે, પાંચ વર્ષમાં ભારત દ્વારા $500 અબજની યુએસ વસ્તુઓની સંભવિત ખરીદી, રશિયન તેલની આયાત અને છૂટછાટોના સંતુલન સહિતના અનેક મુદ્દાઓ અનિર્ણિત રહ્યા હતા.
ભારતીય નિકાસકારોએ 27 ઓગસ્ટથી ટ્રમ્પ દ્વારા લાદવામાં આવેલા 50 ટકા ટેરિફનો સામનો કરવો પડ્યો હતો, જેમાં રશિયન તેલની ખરીદી માટેના દંડનો પણ સમાવેશ થાય છે. વચગાળાના વ્યાપાર સોદાએ આંશિક રાહત આપી હતી પરંતુ શરતો અને સ્થાનિક સંરક્ષણ અંગેના પ્રશ્નો યથાવત રાખ્યા હતા.
પાંચ વર્ષમાં $500 અબજની યુએસ વસ્તુઓ ખરીદવાની ભારતની યોજના તેની ખરીદી પ્રક્રિયાને ખોરવી શકે છે અને તેના વ્યાપાર સંતુલનને અસર કરી શકે છે. નિષ્ણાતો પ્રશ્ન ઉઠાવે છે કે શું ખાનગી કંપનીઓને યુએસ સપ્લાયર્સ તરફ વાળવાની નીતિઓ વિના વર્ષે $100 અબજની આયાત શક્ય છે.
સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા અને ટ્રમ્પ દ્વારા ભાગ્યે જ વપરાતા કાયદા હેઠળ 15 ટકા વૈશ્વિક ટેરિફની જાહેરાત બાદ, ભારત અને યુએસએ નિર્ધારિત વાટાઘાટો મુલતવી રાખી છે. બીબીસીના જણાવ્યા મુજબ, પ્રતિનિધિમંડળની મુલાકાત માટે નવી તારીખ નક્કી કરતા પહેલા બંને પક્ષો ચુકાદા અને યુએસ વ્યાપાર નીતિમાં સંભવિત ફેરફારોની સમીક્ષા કરશે. આનાથી વચગાળાના વ્યાપાર સોદા પર અનિશ્ચિતતાના વાદળો છવાયા છે.
